Online DnD Nasıl Oynanır? Türkiye'den Oynayanlar İçin Rehber
DnD Zar · Yayın:
Bu rehberde bahsedilen zarları biz satıyoruz.
Kısa cevap: Online DnD için üç şey yeter: herkesin birbirini duyduğu bir sesli görüşme, herkesin göreceği bir zar atma yolu ve karakter kağıtları. Harita isteyen gruplar buna Roll20, Foundry VTT, Owlbear Rodeo ya da D&D Beyond Maps gibi bir sanal masa ekler. Türkiye’de dikkat etmen gereken bir ayrıntı var: Discord’a Ekim 2024’ten beri erişim engeli uygulanıyor. Bu yüzden sesli görüşme için başka bir araç seçmen ya da sanal masanın kendi ses ve görüntü özelliğini kullanman gerekebilir.
Online DnD için neler gerekir?
Masa başı oyunun bütün parçalarının online bir karşılığı var:
| Masada | Online karşılığı |
|---|---|
| Aynı odada konuşmak | Sesli ya da görüntülü görüşme |
| Zarlar | Kamerada fiziksel zar, sanal masanın zarı ya da zar atıcı |
| Karakter kağıdı | Doldurulabilir PDF ya da sanal masadaki dijital kağıt |
| Harita ve minyatürler | Sanal masa (VTT) ya da hiçbiri |
| Kural kitabı | SRD 5.2 ve ücretsiz Basic Rules (2024), tarayıcıda |
Ses dışındaki her şey isteğe bağlı. Birçok grup yıllarca harita kullanmadan, yalnız konuşarak oynar. Oyunun nasıl aktığını henüz bilmiyorsan önce DnD nasıl oynanır? rehberine göz at; bu sayfa, kuralları bildiğini varsayıp işin online tarafını anlatıyor.
Discord ve Türkiye’deki erişim engeli
Online DnD denince akla ilk Discord gelir: sesli kanallar, zar botları ve oyun ilanları bir arada. Türkiye’de ise Discord’a Ankara 1. Sulh Ceza Hâkimliği’nin 9 Ekim 2024 tarihli kararıyla erişim engeli getirildi. Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Haziran 2026’da engelin bir süre sonra kalkabileceğini söyledi, ama kesin bir tarih verilmedi. Bu rehberi hazırladığımız Ekim 2026’da engel hâlâ sürüyordu.
Yeni bir grup kuruyorsan Discord’a bağlı kalmak zorunda değilsin:
- Görüntülü görüşme uygulamaları: Google Meet, Zoom ya da grubunun zaten kullandığı başka bir görüşme uygulaması sesli oyun için yeterli. Ekran paylaşımıyla harita ya da görsel göstermek de mümkün.
- Sanal masanın kendi sesi: Roll20’nin tarayıcıda çalışan, eklenti gerektirmeyen bir ses ve görüntü özelliği var. Roll20 bunun çoğu sistemde beş kişilik bir görüşmeyi kaldıracağını söylüyor. Foundry VTT’de de yerleşik ses ve görüntü özelliği bulunur; yalnız açmak için sunucunun HTTPS ile çalışması gerekir.
Engelin güncel durumunu oyuna başlamadan önce kontrol etmek iyi olur; karar değişirse grubun yine Discord’a dönebilir.
Yalnız sesle oynamak: zihin tiyatrosu
Harita kullanmadan oynanan oyuna İngilizcede theater of the mind (zihin tiyatrosu) denir. DM sahneyi anlatır, oyuncular kafalarında canlandırır. Mesafeleri “ok menzilindesin”, “goblin sana iki adım uzakta” gibi kaba tariflerle konuşursunuz.
Bu yolun artıları:
- Kurulum yok. Bir görüşme bağlantısı ve zarlar yeter, ilk oturum aynı akşam başlayabilir.
- Hazırlık azdır. DM harita çizmez, jeton yerleştirmez.
- Hikâye öne çıkar. Savaşlar hızlı akar, rol yapmaya daha çok vakit kalır.
Eksisi şu: büyük ve karışık savaşlarda kimin nerede olduğunu takip etmek zorlaşır. Birçok DM bu durumda basit bir çözüm kullanır: ekran paylaşarak kareli bir kağıda ya da bir çizim uygulamasına kaba bir kroki çizer. Gerçekten taktik savaşlar istiyorsanız bir sanal masaya geçmenin zamanı gelmiş demektir.
Sanal masa (VTT) seçenekleri
Sanal masa (virtual tabletop, kısaca VTT) haritayı, karakter jetonlarını ve çoğu zaman karakter kağıtlarını ve zarları tek ekranda toplar. DM haritanın oyunculara görünmeyen kısımlarını “savaş sisi” (fog of war) ile gizleyebilir. Aşağıda adı sık geçen dört seçenek var; fiyatlar değiştiği için rakam vermiyoruz, yalnız ödeme modelini yazıyoruz.
| Araç | Nasıl çalışır? | Ödeme modeli | Türkçe durumu |
|---|---|---|---|
| Roll20 | Tarayıcıda, kurulum yok | Ücretsiz hesap; Plus ve Pro abonelikleri ek özellik verir | Gönüllü çevirilerle dil seçilebiliyor; 5e kağıdının Türkçesi neredeyse boş |
| Foundry VTT | DM kurar ya da sunucu kiralar, oyuncular tarayıcıdan bağlanır | Tek seferlik lisans, yalnız DM alır | Çeviri modüllerle gelir; Türkçe paket bulamadık |
| Owlbear Rodeo | Tarayıcıda, sade | Ücretsiz plan; ücretli planlar depolama ve oda sayısını artırır | Türkçe seçeneğe rastlamadık |
| D&D Beyond Maps | Tarayıcıda, D&D Beyond karakterleriyle bağlantılı | Kayıtlı kullanıcılara ücretsiz; özel harita yüklemek abonelik ister | İngilizce |
Roll20
Tarayıcıda açılır, kurulum istemez; bu yüzden yeni başlayan gruplar için en kolay giriş noktalarından biridir. Ücretsiz hesapla oyun açabilir ve oyuncu davet edebilirsin. Plus ve Pro abonelikleri daha fazla depolama alanı, dinamik ışıklandırma gibi özellikler ve daha fazla oyun ilanı hakkı ekler. Roll20’nin bir de oyun ilanı (Looking for Group) bölümü vardır; grup arayanlar ve oyuncu arayan DM’ler burada buluşur.
Roll20 Türkçe mi? Pek sayılmaz. Roll20 dili hesap sayfasından seçtiriyor; arayüzün ve karakter kağıtlarının başka dillere çevirisini gönüllüler Crowdin üzerinden yapıyor. DnD tarafında beklentini düşük tut: Roll20’nin GitHub’da açık duran D&D 5e karakter kağıdının (2014 kurallarına göre olan eski sürüm) Türkçe çeviri dosyasına baktık; 682 satırın tamamına yakını hâlâ İngilizce. Yani Roll20’de karakter kağıdı, büyüler ve kurallar İngilizce kalır.
Foundry VTT
Foundry tek seferlik satın alınan bir yazılım. Lisansı yalnız oyunu barındıran kişi, genellikle DM alır; oyuncular bir davet bağlantısıyla tarayıcıdan bağlanır ve bir şey satın almaz. Oyunu DM kendi bilgisayarında açabilir ya da bir sunucu kiralayabilir. Bu, Foundry’yi en esnek ama kurulumu en çok iş isteyen seçenek yapıyor. Topluluğun yazdığı modüllerle yeni özellikler eklenebiliyor; arayüzün başka dillere çevrilmesi de bu modüllerle oluyor. Araştırırken Türkçe bir çeviri paketine rastlamadık. Foundry, çekirdek yazılımda telefon ve tablet desteği vermiyor; oyuncularının bilgisayardan bağlanması gerekir.
Owlbear Rodeo
Daha sade bir sanal masa: bir harita, jetonlar ve bir oda bağlantısı. Kayıt olunca ücretsiz Nestling planıyla başlarsın; ücretli Fledgling ve Bestling planları daha fazla depolama alanı ve daha fazla oda verir. DM odayı açıp bağlantıyı paylaşır, oyuncu bağlantıyla katılma isteği gönderir, DM de onaylar. Zar atmak gibi işler eklentilerle gelir; Owlbear Rodeo’nun kendi zar eklentisi de var. Zihin tiyatrosundan ilk kez haritaya geçecek bir grup için iyi bir ara adım.
D&D Beyond Maps
D&D Beyond’un iki boyutlu sanal masası. 16 Eylül 2025’ten beri temel hâli kayıtlı bütün D&D Beyond kullanıcılarına ücretsiz; oyuncular abonelik olmadan katılabiliyor. Kendi haritanı ve özel jetonlarını yüklemek ise Master Tier aboneliği istiyor. En büyük kolaylığı, D&D Beyond karakter kağıdından yapılan atışların oyunun kayıt penceresine kendiliğinden düşmesi. Arayüz ve içerik İngilizce. Aynı şirketin üç boyutlu sanal masası Sigil ise Ekim 2026 sonunda kapanıyor; kapanış duyurusunda Maps için bir değişiklik açıklanmadı.
Online zar atmak: kamera, sanal masa ya da atıcı
Online masada en çok tartışılan konu zarlardır. Kimse kimseyi hile yapmakla suçlamak istemez, ama ekranın öbür ucundaki atışı göremezsin. Üç yol var:
- Kamerada fiziksel zar: Kendi zarını atar, kameraya gösterirsin. Zar atmanın keyfi korunur. Bunun için kameranın masayı net görmesi ve zarın rakamlarının okunabilir olması gerekir; açık renk bir zar tepsisi ve rakamla gövdenin rengi arasında belirgin fark olan bir set işini kolaylaştırır. Siyah gövdeli, altın rakamlı Kara Altın setimiz böyle bir örnek.
- Sanal masanın ya da botun zarı: Roll20, Foundry, Owlbear Rodeo ve D&D Beyond Maps’te atış herkesin gördüğü bir pencereye düşer. Discord kullanan gruplarda ise aynı işi zar botları yapar; Avrae, D&D Beyond karakterlerini okuyabilen ve avantajlı atış gibi kalıpları bilen bir Discord botudur. Sonuç herkesin önünde çıktığı için güven sorunu kalmaz.
- Ayrı bir zar atıcı: Görüşme uygulamasıyla oynayan gruplar için online zar atıcımız 1d20+5, 2d20kh1 (avantaj) ya da 8d6 gibi ifadeleri tek satırda atar. Dürüst olalım: atış senin cihazında yapılır ve sonuç başkasına gönderilmez. Paylaşılan bağlantı da sonucu değil, ifadeyi taşır; açan kişi zarı kendisi atar. Yani bu yol, birbirine güvenen gruplar için uygundur; sonucu sen söylersin.
Hangi yolu seçerseniz seçin, ilk oturumdan önce anlaşın ve herkes aynı kuralla oynasın. “Gizli atışları kim yapar, DM’in atışları görünür mü, düşen zar sayılır mı” gibi soruları baştan konuşmak, ileride çıkacak tartışmaları önler. Fiziksel zarlarının adil olup olmadığını merak ediyorsan tuzlu su testini anlattığımız rehbere bakabilirsin. Zar yazımı ve avantaj kuralları da DnD zar atma kuralları rehberinde.
Grup nereden bulunur?
Online oynamanın en büyük artısı, aynı şehirde olmayan insanlarla masaya oturabilmek. Türkçe bir masa arıyorsan:
- Tanıdık çevren: Oyunu merak eden arkadaşlarla başlamak hâlâ en kolay yol. Online oynayınca farklı şehirlerdeki arkadaşları da aynı masaya toplayabilirsin.
- Türkçe FRP toplulukları: Türkçe FRP toplulukları uzun süredir Discord’da toplanıyor; oyun ilanı paylaşılan, hatta yeni başlayanlara ders veren Türkçe sunucular var. Erişim engeli sürdükçe bu kanallar herkes için kolay ulaşılabilir değil. Üniversitelerin FRP ve kutu oyunu kulüpleri ile FRP etkinliği düzenleyen mekânların sosyal medya hesapları da ilan bulmak için iyi bir başlangıç.
- Sanal masaların ilan bölümleri: Roll20’nin oyun ilanı bölümünde dünyanın her yerinden masalar var. İngilizce oynamaya razıysan seçeneğin bir anda çoğalır.
Bir masaya katılmadan önce oturumların hangi gün ve saatte, kaç saat sürdüğünü, hangi kuralların (2014 mü, 2024 mü) kullanıldığını ve masanın yeni başlayanlara açık olup olmadığını sor.
İlk oturumdan önce: hazırlık listesi
Online masada sorunların çoğu oyunla değil, teknikle ilgilidir. İlk oturumdan önce şunları halledin:
- Mikrofon ve kulaklık: Hoparlörden gelen ses mikrofona geri döner ve yankı yapar; herkes kulaklık kullanırsa bu sorun biter. Dizüstü bilgisayarın mikrofonu iş görür, ama kulaklığın mikrofonu genellikle daha temiz ses verir.
- Bağlantı testi: Oturumdan önce herkes görüşme bağlantısına ve sanal masaya bir kez girip denesin. İlk yarım saati “beni duyuyor musunuz?” ile geçirmek kimsenin istediği şey değil.
- Sıfırıncı oturum (session zero): Asıl oyundan önce kısa bir buluşma yapın. Hangi kurallarla oynanacağını, kampanyanın tonunu, masada konuşulmayacak konuları ve karakterlerin birbirini nasıl tanıdığını konuşun. Karakterler bu buluşmada birlikte yaratılabilir; adımlar için DnD karakter oluşturma rehberine bakabilirsin.
- Takvim: Sabit bir gün ve saat belirleyin, örneğin her pazar 20.00. “Herkes müsait olunca oynarız” diyen gruplar genellikle hiç oynamaz.
- Karakter kağıtları: Sanal masa kullanmıyorsanız Türkçe karakter kağıdımızı kullanabilirsiniz. Doldurulabilir PDF olduğu için bilgisayarda doldurup DM’e gönderebilirsin; 2014 ve 2024 kuralları için ayrı sürümleri var.
- Masa kuralları: Kim konuşurken kimin mikrofonunu kapatacağı, oyun sırasında telefonla ilgilenmek, geç kalan ya da gelemeyen oyuncunun karakterine ne olacağı gibi konularda baştan anlaşın.
Online DM’lik için ipuçları
Masada işe yarayan çoğu şey online da işe yarar, ama birkaç alışkanlığı değiştirmek gerekir. DM’liğin temellerini DM nasıl olunur? rehberinde anlattık; burada yalnız online’a özgü olanlar var:
- Sırayı sen dağıt. Online görüşmede iki kişi aynı anda konuşunca ikisi de duyulmaz ve sessiz oyuncular hiç söz alamaz. Sahne dışı konuşmalarda bile “Elif, senin karakterin ne yapıyor?” diye isimle sormak işe yarar.
- Oturumları kısa tut. Ekran başında dikkat masadakinden daha çabuk dağılır. Oturumları online üç saat civarında tutmak ve arada kısa bir mola vermek çoğu grup için daha rahattır.
- Sahne başında görsel göster. Bir şehrin, bir yaratığın ya da bir haritanın resmini ekranda göstermek, uzun bir betimlemeden daha çabuk etki eder.
- Teknik sorunlara plan yap. Bir oyuncunun bağlantısı koparsa karakterini kimin oynayacağını önceden belirleyin. Sanal masa çökerse sesle devam edebileceğiniz bir zihin tiyatrosu yedeği her zaman elinde olsun.
- Önce aracı öğren. Yeni bir sanal masayla oyuna başlamadan önce boş bir harita açıp jeton taşımayı, sisi kaldırmayı ve zar atmayı kendin dene. Oyuncuların gözü önünde menü aramak oyunun hızını keser.
- Oturumu özetle. Online oyunda araya giren bir haftada çok şey unutulur. Her oturumun sonunda ya da bir sonrakinin başında iki üç cümlelik bir özet herkesi aynı noktaya getirir.
Sık sorulan sorular
Online DnD ücretsiz oynanır mı?
Evet. Ücretsiz bir görüşme uygulaması, ücretsiz kurallar (SRD 5.2 ve Basic Rules 2024) ve bir zar atıcıyla hiç para harcamadan oynayabilirsin. Roll20, Owlbear Rodeo ve D&D Beyond Maps’in ücretsiz kullanım seçenekleri var. Foundry VTT ise ücretlidir, ama lisansı yalnız DM alır.
Roll20 mi, Foundry VTT mi?
Kurulumla uğraşmak istemiyorsan ve hemen başlamak istiyorsan Roll20 daha kolaydır. Bir kez ödeyip uzun süre kullanmak, istediğin gibi özelleştirmek ve kurulumla uğraşmayı göze alıyorsan Foundry daha esnektir. Harita ve jeton dışında pek bir şey istemeyen gruplar için Owlbear Rodeo da yeterli olabilir.
Online oynamak için fiziksel zar gerekir mi?
Gerekmez; sanal masalar ve zar atıcılar bütün zarları atar. Ama birçok oyuncu online masada bile kendi zarını atmayı sever: zarı avucunda sallamak oyunun keyifli bir parçası. Bütün renklerimiz DnD zar setleri sayfasında; her sette aynı yedi zar var: D4, D6, D8, D10, D%, D12 ve D20.
Discord olmadan online DnD oynanır mı?
Oynanır. Ses için herhangi bir görüntülü görüşme uygulaması, zar için sanal masa ya da zar atıcı, karakterler için PDF kağıtlar yeter. Roll20 ve Foundry VTT’nin yerleşik ses ve görüntü özellikleri de ayrı bir uygulamaya gerek bırakmayabilir.
Kaç kişiyle online oynanır?
Masadaki gibi: bir DM ve üç ila beş oyuncu rahat bir sayı. Online görüşmede kalabalık masada konuşma sırası daha da zorlaştığı için altı oyuncunun üstüne çıkmamak iyi olur.
Bu rehberdeki zarlar
Kara Altın
Siyah Sedef, Altın Rakam · Klasik
Ejder Közü
Siyah, Kırmızı Rakam · Gotik Rakamlı
Kuzey Işıkları
Turkuaz Mor Galaksi Simli · Klasik
Her rengin sayfasında fotoğraflar, özellikler ve Amazon.com.tr bağlantısı var.